grzyby jadalne

Listopadówka, znana też jako wodnicha późna (Hygrophorus hypothejus), to jeden z najpóźniej pojawiających się grzybów jadalnych. Gdy większość gatunków dawno kończy sezon, ona dopiero zaczyna – owocniki potrafią wyrastać w lesie dopiero w listopadzie, a czasem nawet w grudniu. Kluczowy jest tu wyraźny sygnał: mroźne noce. Grzyby zimowe mają zresztą własny "patent" na chłód – wytwarzają białka i glikoproteiny działające jak naturalne środki przeciw zamarzaniu. Substancje te przyczepiają się do drobnych kryształków lodu i hamują ich rozrost, przez co temperatura zamarzania w komórkach spada, a grzyby są w stanie przetrwać nawet poniżej -20°C.

Koszyk pełen grzybów nie zawsze oznacza udane grzybobranie. Niektóre trujące gatunki do złudzenia przypominają te, które chętnie zabieramy z lasu. Jedna pomyłka może mieć poważne konsekwencje. Zobacz, na które grzyby trzeba szczególnie uważać.

Po wyjątkowo słabym początku jesieni sytuacja w świętokrzyskich lasach wyraźnie się zmieniła. Końcówka września przyniosła pierwsze oznaki długo wyczekiwanego wysypu, a w ostatnich dniach grzybiarze donoszą o pełnych koszykach. Wśród znajdowanych okazów są między innymi borowiki, podgrzybki, koźlarze, maślaki, kanie i rydze. Mamy także rekordowej wielkości borowika! Okaz znaleziony przez pana Pawła ważył ponad 2 kilogramy i był zupełnie zdrowy.

Mawia się, że grzybobranie to Polaków "sport narodowy", ale to wcale nie oznacza, że jesteśmy aż takimi znawcami. Dlatego wiele racji jest nawet w najoczywistszych poradach policji czy sanepidu, że gdy nie jesteś pewien na 100 procent, z czym masz do czynienia – nie ufaj sobie. A w dzisiejszych czasach można by jeszcze dodać: nie ufaj aplikacjom i sztucznej inteligencji, nawet tej "najmądrzejszej".

Grzybobranie to ukochana tradycja Polaków, ale jesienny wypad do lasu może niespodziewanie zakończyć się dotkliwym uszczerbkiem w domowym budżecie. Choć Lasy Państwowe są otwarte dla każdego, obowiązują w nich rygorystyczne zasady, o których wielu zbieraczy wciąż nie ma pojęcia. Nielegalny wjazd samochodem, niszczenie niejadalnych okazów czy zbiór w miejscach niedozwolonych mogą kosztować nawet kilka tysięcy złotych. Zanim więc wyruszysz na poszukiwanie borowików, sprawdź, jak zbierać grzyby legalnie, bezpiecznie i bez ryzyka otrzymania mandatu.

Grzyby przeważnie kojarzą się ze stonowanymi kolorami, takimi jak brązy i beże. Pewnym wyjątkiem są oczywiście czerwone muchomory, jednak okazuje się, że grzyby, również te, które rosną w polskich lasach, mogą być też fioletowe, zielone czy niebieskie, a nawet czarne. W dodatku niektóre z nich są jadalne.

Jesienne grzybobranie to dla wielu Polaków ulubiona tradycja. Wystarczy jednak chwila nieuwagi lub zbyt duża pewność siebie, by w koszyku wylądował okaz, który do złudzenia przypomina gatunek jadalny, a w rzeczywistości jest śmiertelnie niebezpieczny. O niebezpieczeństwach związanych z grzybami opowiedziała ordynatorka oddziału pediatrycznego słupskiego szpitala.

Na Dalekim Wschodzie nazywają ją grzybem matsutake. Na to słowo tamtejszym kucharzom od razu świecą się oczy. U nas to tylko gąska sosnowa, na którą nikt nie zwróci uwagi. A szkoda, gdyż w przeliczeniu na złotówki kilogram gąsek sosnowych jest wyceniany na osiem czy nawet dziewięć tysięcy złotych.

W tym roku wysyp grzybów ruszył dość późno, ale pod koniec września wreszcie jest. Rosną przede wszystkim borowiki, ale trzeba wiedzieć, że borowiki to nie tylko prawdziwki, czyli borowiki szlachetne. Te grzyby mają więcej gatunków i są wśród nich także niejadalne, a jeden jest nawet trujący – to borowik szatański. Jest też grzyb podobny do prawdziwka, który zepsuje smak każdej potrawy, czyli goryczak żółciowy, nazywany szatanem.

W lasach jest coraz więcej grzybów. Zanim jednak wybierzemy się do lasu na grzyby, warto przypomnieć sobie kilka ważnych zasad, które pozwolą nam cieszyć się bezpiecznym i udanym grzybobraniem. Porady przygotował Sebastian Piskorski, mykolog z Uniwersytetu Łódzkiego.

Smardze jadalne, nazywane często "polskimi truflami", od lat rozpalają wyobraźnię grzybiarzy i kucharzy. To grzyby o wyjątkowej renomie, których najczęściej wypatruje się w lasach łęgowych i w dolinach rzek, pod topolą białą oraz w sąsiedztwie drzew iglastych. Zdarza się, że wyrastają także na działkach i w przydomowych ogródkach – a tam ich zbiór nie jest objęty zakazem. Smardze zachwycają subtelnym, lekko orzechowym aromatem, przez wielu porównywanym do drogich trufli. Choć uchodzą za trudne do znalezienia, ich siedliska potrafią zaskoczyć nagłym "wysypem", co czyni spotkanie ze smardzami prawdziwą nagrodą dla fanów grzybobrania.

Kubek gnojowy, grzybówka krwista, gołąbek śledziowy czy muchomornik płaczący - brzmią jak żart, ale takie nazwy naprawdę istnieją. Polskie nazewnictwo grzybów potrafi zaskoczyć, rozbawić, a czasem nawet lekko obrzydzić. Sprawdzamy, co kryje się za najdziwniejszymi nazwami i skąd właściwie się wzięły.

Są takie grzyby, które wystarczy zobaczyć raz, żeby zapamiętać je na zawsze. Kolczak obłączasty jest właśnie jednym z nich. Zamiast blaszek ma pod kapeluszem delikatne kolce, a mimo swojego niezwykłego wyglądu przez wiele osób jest w lesie niezauważany.

Przełom września i października należał do prawdziwków, teraz - gdy jest nieco chłodniej, ale za to znacznie wilgotniej, można spodziewać się wysypu podgrzybków. Przedstawiamy fotografie grzybów dobrze znanych i tych nieco mniej, a także bardzo rzadkich.

Grzyb nazywany potocznie szatanem od lat budzi największy strach wśród grzybiarzy. Jednak wiąże się z nim kilka niespodzianek. A wszystko zaczyna się od tego, co to właściwie jest za grzyb. Wyjaśniamy pomyłki związane z grzybem "szatanem", pokazujemy, co naprawdę jest trujące i jak rozpoznać niejadalnego goryczaka żółciowego.

Czubajka kania, zwana popularnie sową, to dla wielu leśnych smakoszy prawdziwy rarytas. Po ostatnich opadach deszczu w wielkopolskich lasach i na skrajach polan zaczyna się ruch. Jak bezbłędnie rozpoznać czubajkę kanię, z czym można ją pomylić i dlaczego młode owocniki bywają śmiertelną pułapką? O tajnikach tego gatunku opowiada leśnik, przyrodnik i certyfikowany klasyfikator grzybów - Piotr Grześ, w sieci znany jako "Grzybów znawca".

Niestety nie istnieje niezawodny sposób na rozpoznanie, który grzyb jest trujący, a z którego można zrobić grzybową. Mitami są rozpowszechnione wśród niektórych grzybiarzy przekonania, że wszystkie grzyby trujące są niesmaczne, gorzkie lub mają nieprzyjemny zapach. Również nie można ich rozpoznać po wyciekaniu mleczka czy zmianie barwy podczas ściśnięcia.

Kurki to nie tylko smaczne, ale i zdrowe grzyby. To nie przypadek, że nigdy nie bywają robaczywe. Zawdzięczają to składnikom, które odstraszają robaki i działają przeciwpasożytniczo. Dzięki temu nalewka z kurek zwalcza pasożyty ludzkie takie jak owsiki, glisty czy lamblie. Przygotuj więc kurkówkę samodzielnie z zaledwie dwóch składników.

Atlas grzybów 2026. Ciepłe powietrze, deszcz oraz wilgotna gleba to znakomite warunki do wysypu grzybów. Pojawiają się one zazwyczaj w okresie letnim i jesiennym. Jednak jak odróżnić grzyby jadalne od niejadalnych i trujących? Lepiej zapoznaj się z naszą galerią zdjęć przed kolejną wyprawą do lasu - przedstawiamy w niej najczęściej mylone grzyby. Sprawdź, czy grzyby, które zbierasz, są jadalne!

Atlas grzybów 2026. Ciepłe powietrze, deszcz oraz wilgotna gleba to znakomite warunki do wysypu grzybów. Pojawiają się one zazwyczaj w okresie letnim i jesiennym. Jednak jak odróżnić grzyby jadalne od niejadalnych i trujących? Lepiej zapoznaj się z naszą galerią zdjęć przed kolejną wyprawą do lasu - przedstawiamy w niej najczęściej mylone grzyby. Sprawdź, czy grzyby, które zbierasz, są jadalne!

W lasach pojawia się coraz więcej jadalnych grzybów. Wśród nich znajduje się gołąbek zielonawy, uznawany przez pasjonatów grzybobrania za jeden z najsmaczniejszych leśnych rarytasów.

Smardzie (morchella) nie są zbyt popularne w polskiej kuchni i rzadko spotyka się je w sklepach. Są to grzyby niemal zapomniane. W Polsce występują rzadko i są objęte częściową ochroną gatunkową. Jednak można je kupić, choć ich cena jest dość wysoka. Są to grzyby wiosenne, gdyż sezon na nie ma miejsce na wiosnę. Najczęściej w handlu spotykamy smardze sprowadzane z Turcji. Jednak grzyby te warto wprowadzić do diety, gdyż uważane są one za najzdrowsze grzyby na świecie. Co ciekawe, smardz wygląda zupełnie inaczej niż tradycyjne grzyby, dlatego też osoby mniej obeznane w grzybiarstwie nie zbierają ich, traktując jako grzyby niejadalne.

Nazwa czernidłaków ma pochodzić od kapelusza, który po kilku, kilkunastu godzinach zamienia się w smolistą masę przypominającą atrament. Kiedyś nazwałem je grzybami śniadaniowymi. Pojawiają się rano, a wieczorem zostaje po nich kleks. Biolodzy nawali zjawisko autolizą, czyli samotrawieniem komórek. Taką ma już urodę.

Czubajka kania to popularny i ceniony grzyb jadalny, znany z dużego, parasolowatego kapelusza. Ma delikatny, przyjemny i lekko orzechowy smak. Jak i z czym jeść tego grzyba Najpopularniejszym sposobem usmażenie kani jako à la schabowy w panierce. Można ją jednak przyrządzać inaczej. Zobacz przepisy na dania z czubajką kanią.

Gąska zielonka, znana też jako zielona gąska lub po prostu zielonka, to jeden z najbardziej charakterystycznych i aromatycznych grzybów w polskich lasach. Jej kapelusz ma kolor od żółtozielonego po oliwkowy, często z lekkim, piaskowym nalotem. To właśnie dzięki temu wtapia się w otoczenie tak skutecznie, że czasem trudno ją dostrzec.