ratowanie żydów

W Markowej ponownie upamiętniono Polaków, którzy podczas II wojny światowej ratowali Żydów. Podczas uroczystości odsłonięto kolejne tabliczki na Ścianie Pamięci Sprawiedliwych przy muzeum.

24 marca 2026 r., delegacja samorządu powiatu biłgorajskiego i miasta Biłgoraj złożyła kwiaty na pomniku rodziny Trzcińskich, mieszkańców naszego miasta, zamordowanych przez niemieckich okupantów za odwagę i solidarność z sąsiadami Żydami.

W Lublinie odbyły się uroczystości upamiętniające Polaków, którzy podczas II wojny światowej ratowali Żydów. W programie znalazła się Msza Święta, składanie kwiatów oraz otwarcie wystawy na Placu Litewskim poświęconej rodzinie Ulmów.

W grudniu 1940 roku na odludnym płaskowyżu Vivarais rozpoczęła się jedna z najbardziej niezwykłych akcji ratunkowych II wojny światowej. Nie przeprowadzili jej partyzanci ani tajna organizacja, lecz zwykli mieszkańcy górskich wiosek — rolnicy, hotelarze, nauczyciele. Przez niemal cztery lata ukrywali tysiące uciekinierów przed nazistami i kolaboracyjnym rządem Vichy, ryzykując własne życie i życie swoich rodzin.

W piątek, 6 marca, w Ogrodzie Wolności w Kielcach odbędą się obchody Europejskiego Dnia Pamięci Sprawiedliwych. Stowarzyszenie imienia Jana Karskiego zaprasza wszystkich mieszkańców miasta, a szczególnie uczniów kieleckich szkół, do udziału w uroczystości upamiętniającej osoby, które z narażeniem życia ratowały Żydów podczas II wojny światowej.

Kiedy w 1944 roku Niemcy zażądali od Berlina zgody na zamordowanie szwajcarskiego konsula, odpowiedź nigdy nie nadeszła. Carl Lutz zdążył już wtedy uratować dziesiątki tysięcy ludzi, używając jako broni czegoś, czego naziści nie potrafili zrozumieć – ich własnej obsesji na punkcie dokumentów i procedur.

Na godzinę 17 zaprasza we wtorek 3 marca Biblioteka Publiczna imienia Cezarego Chlebowskiego w Końskich oraz Instytut Pamięci Narodowej. Tematem wykładu jest "Polacy ratujący Żydów w czasie II wojny światowej w regionie kieleckim".

Świadectwo najwyższej ofiary. Rocznica egzekucji Wisławy i Pawła Trzcińskich

Kiedy pewnego letniego dnia 1942 roku część uczniów brukselskiej szkoły podstawowej pojawiła się z żółtymi gwiazdami przyszytymi do ubrań, ich dwudziestojednoletnia nauczycielka podjęła decyzję, która zdefiniowała całe jej życie. Andrée Geulen nie mogła znieść widoku piętnowanych dzieci – kazała więc wszystkim, bez wyjątku, zakładać fartuszki zakrywające piersi. Ten gest nieposłuszeństwa wobec okupacyjnych przepisów był zaledwie początkiem.

– Wydaje mi się, że nie wolno ukrywać bolesnych faktów z przeszłości, ale trzeba również mówić o tym, co było piękne i wspaniałe – zaznaczył biskup Krzysztof Nitkiewicz, prezentując swoją najnowszą książkę. Powieść „Baranki Boże”, oparta na faktach, podejmuje temat ratowania Żydów podczas II wojny światowej. W czwartek, 12 lutego, w siedzibie Wyższego Seminarium Duchownego w Sandomierzu odbyło się spotkanie z autorem.

W okupowanej Holandii trzy nastolatki stały się jednymi z najskuteczniejszych członkiń ruchu oporu. Freddie Oversteegen, jej starsza siostra Truus oraz ich przyjaciółka Hannie Schaft prowadziły działalność sabotażową, ratowały żydowskie dzieci i eliminowały nazistowskich okupantów.

W 2019 roku w jerozolimskim Yad Vashem doszło do spotkania, na które czekano ponad siedem dekad. 92-letnia Melpomeni Dina Gianopoulou stanęła twarzą w twarz z ludźmi, których uratowała jako młoda kobieta w okupowanej Grecji.

Holenderskie małżeństwo Johtje i Aart Vos uratowało podczas II wojny światowej 36 osób, budując pod swoim domem 50-metrowy tunel ewakuacyjny i prowadząc podwójne życie na oczach niemieckich okupantów. Co wiemy o tych niezwykłych ludziach?

Kiedy w listopadzie 1938 roku po Europie rozeszły się wieści o pogromie zwanym nocą kryształową, większość ludzi reagowała przerażeniem i bezradnością. Geertruida Wijsmuller-Meijer wybrała działanie. Ta niepozorna Holenderka, którą bliscy nazywali "Truus", miała w ciągu kolejnych miesięcy wyrwać ze szponów nazistowskiego terroru ponad dziesięć tysięcy żydowskich dzieci.

Kiedy major Eduard Rügemer przeprowadził się do willi w Tarnopolu, jego młoda gospodyni otrzymała klucze do piwnicy. Wiedział, że prowadzi pralnię, że jest pracowita i dyskretna. Nie wiedział jednak, że pod jego stopami, w podziemnym pomieszczeniu własnego domu, ukrywa się dwanaście osób skazanych na śmierć. Irena Gut nie planowała zostać bohaterką. Planowała zostać pielęgniarką.

W piątek, 5 grudnia, w Ciepielowie odbyła się pierwsza edycja Patriotycznego Biegu Pamięci "Polakom ratującym Żydów w czasie II wojny światowej - Prawdziwi Bohaterowie mieszkali w Gminie Ciepielów". Wydarzenie zgromadziło kilkaset osób, które wspólnie oddały hołd mieszkańcom gminy ratującym Żydów podczas okupacji niemieckiej.

Nicholas George Winton przyszedł na świat w maju 1909 roku jako syn imigrantów z Niemiec, którzy osiedlili się w stolicy Anglii na początku stulecia. Rodzina, pochodzenia żydowskiego, przyjęła angielskie brzmienie nazwiska, porzucając oryginalne Wertheim. Nikt wówczas nie przewidywał, że ten chłopiec zapisze się w historii jako "Brytyjski Schindler" – człowiek, który ocalił setki młodych istnień przed Holokaustem.

Wanda Przybylska miała zaledwie czternaście lat, gdy pisała ostatnie zdania swojego pamiętnika w płonącej Warszawie. Jej zapiski z lat okupacji przetrwały wojnę i stały się jednym z najważniejszych świadectw dziecięcych doświadczeń II wojny światowej.

Uratował 6500 Żydów, ukrywając ich w mieszkaniach watykańskich, klasztorach, a nawet w Castel Gandolfo. Sto lat po święceniach kapłańskich ks. Hugha O’Flaherty’ego, poczta irlandzka wydała znaczek pocztowy na jego pamiątkę – informuje Catholic News Agency.

W Sali Królewskiej Legnickiego Centrum Kultury przy ul. Chojnowskiej 2 w Legnicy odbędzie się wyjątkowa uroczystość - Specjalna Komisja Yad Vashem z Jerozolimy uhonoruje rodzinę Krzyworączków i Ostapiuków tytułem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata za ich niezwykłe zasługi w ratowaniu osób pochodzenia żydowskiego podczas II wojny światowej.

Mohammed Helmy jako egipski lekarz w nazistowskich Niemczech stał się symbolem heroizmu i człowieczeństwa. Jego odwaga w ratowaniu Żydów przed Holokaustem sprawiła, że został pierwszym Arabem uhonorowanym tytułem Sprawiedliwego wśród Narodów Świata.

16 sadzonek drzewek jabłoni pamięci bł. Rodziny Ulmów i wszystkich Polaków ratujących Żydów w czasie II wojny światowej zasadzą uczniowie w swoich miejscowościach.

Henryk Wierzchowiecki ratował Żydów podczas okupacji hitlerowskiej. Mężczyzna został odznaczony medalem Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata. Odznaczenie odebrał jego syn.

Niewielu ludzi miało odwagę ryzykować własne życie, by ratować innych w czasach, gdy każdy taki gest groził śmiercią. Irena Sendlerowa i jej współpracownicy pokazali, że nawet w najciemniejszych chwilach historii można pozostać człowiekiem.

W czasie, gdy świat pogrążony był w chaosie II wojny światowej, a miliony ludzi szukały ratunku, polski ambasador w Japonii – Tadeusz Romer – zrobił coś niezwykłego. Bez kamer, bez rozgłosu i wsparcia wielkich instytucji, stworzył system pomocy, który uratował życie setkom polskich Żydów. Jego ambasada w Tokio i późniejsza misja w Szanghaju stały się dla wielu ostatnią nadzieją – oazą bezpieczeństwa tam, gdzie nikt się jej nie spodziewał.